متن سخنرانی دکتر حیدری رئیس واحد رودهن به مناسبت فرا رسیدن ماه مبارک رمضان

۲۹ تیر ۱۳۹۱ | ۱۶:۳۷ کد : ۶۵۸ اخبار
تعداد بازدید:۱۹۸۶
ماه رمضان، ماه مهمانی خدا، ماه جبران گذشته‎ها، ماه دریافت امان‎نامه ابدی از خدا...

بسم الله الرحمن الرحیم

ماه رمضان، ماه مهمانی خدا، ماه جبران گذشته‎ها، ماه دریافت امان‎نامه ابدی از خدا
ماه رهایی از دوزخ، ماه بهشتی شدن، ماه سامان بخشیدن به دنیا و آخرت، ماه کشف و کرامت و ماه شایستگی برای لقاءالله و دیدار خداست. پس شگفت نخواهد بود اگر از یازده ماه قبل، به پیشبازش برویم و یازده ماه خود را برای چنین مهمانی سودآوری آماده کنیم. آن که ماه رمضان را می‎شناسد، این گونه است: او از فردای عید فطر، در اندیشه ماه رمضان بعد است و از همان زمان، مراقب دل و جان خویش است تا دوباره به این ضیافت نور دعوت و خوشه چین این خرمن انبوه شود.

فرصت‎ها زودگذرند و چه بسا تکرارناپذیر. پس باید از این لحظه ها استفاده بهینه کرد. ماه مبارک رمضان، یکی از این فرصت‎هاست که هر سال، فقط یک بار رخ می دهد. آنان که به تکرار فرصت‎ها اطمینان ندارند، نه تنها مراقب چنین فرصتی هستند، بلکه از چنین فرصتی بیشترین بهره را می‎برند؛ زیرا می دانند شاید این فرصت دیگر تکرار نشود و در نتیجه، برای همیشه به اندوه و حسرت گرفتار آیند. ماه رمضان، یکی از آن نسیم‎های ربانی است که چون می‎وزد، باید خود را در معرض آن قرار داد که پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله می فرماید:

ان لربکم فی ایام دهرکم نفحات الا فتعرضوا لها لعله ان یصیبکم نفحه منها فلا تشقون بعدها ابدا.

همانا در روزگار شما، پروردگارتان نسیم‎هایی می‎وزاند. آگاه باشید که در این هنگام، خود را به آن نسیم‎ها بسپارید، شاید نسیمی به شما برخورد که پس از آن، هرگز گرفتار بدبختی و شقاوت نشوید.

کیمیاگری ماه رمضان
از ویژگی‎های ماه مبارک رمضان، کیمیاگری این ماه است. در این ماه، افزون بر آنکه ثواب عبادت ها چند برابر به روزه‎دار باز می‎گرداد، اعمال عادی و روزمره شخص روزه‎دار، رنگ عبادت می گیرد. ماه رمضان، از خواب بنده عبادت و از نفس های او تسبیح می سازد. رسول اکرم صلی الله علیه و آله در خطبه آخرین جمعه ماه شعبان، درباره ماه رمضان می‎فرماید: «انفاسکم فیه تسبیح و نومکم فیه عباده؛ نفس های شما در آن عجل الله تعالی فرجه الشریف ماه]، تسبیح و خواب شما در آن، عبادت است».

ماه رمضان، ماه شناخت توانایی‎های معنوی خویش
تا به امروز، اندازه گیری حقیقی توانایی‎های آدمی و گستره آن ممکن نبوده است. کارهای شگفت آوری که در طول تاریخ از آدمی سر زده، نشانه ناپیدا بودن مقدار توانایی اوست. بنابراین، همانگونه که تا کنون چنین کارهایی شگفت انگیزی انجام داده است، در آینده نیز کارهای شگفت‎انگیزتری انجام خواهد داد. شیخ محمود شبستری در این باره می‎نویسد:

الله تعالی، از غایت عنایت، هر چه در عالم آفریده است از ظاهر و باطن و معنوی و مادی، بندگان را بر آن مثال آفرید و به هر صفتی که خود موصوف بود، مردم را نیز بدان موصوف گردانید و همچنان که عالم، مسخر امر اوست، تن مردم را مسخر روح گردانید تا مردم از ترکیب اعضا و ترتیب اجزای خود بر عالم معنوی و مادی، مطلع گردند و از دانستن صفات خود، صفات حق تعالی را بشناسند.

ماه رمضان، ماه تمرین غلبه دادن روح بر جسم
انسان همواره در کشمکش میان روح و تن به سر می‎برد. روح یا همان بخش فرازین وجود انسان، وی را به پاکی‎ها و جهان های معنوی فرا می‎خواند و جسم یا همان بخش فرودین او، وی را به ناپاکی‎ها و جهان های پست مادی دعوت می‎کند. مولوی در داستانی نمادین، روح را به مجنون و جسم را به ناقه‎ای تشبیه می‎کند که مجنون، سوار بر این ناقه به سوی لیلی ـ که نماد پروردگار است ـ در حرکت است، ولی این حرکت مجنون به سوی لیلی، آسان نیست؛ زیرا به همان میزان که عشق به لیلی، مجنون را به سوی خود می‎کشاند، مهر کرّه (بچه ناقه)، ناقه را به سوی خود جذب می‎کند. بدین گونه مجنون، هنوز چند قدمی به سوی لیلی نرفته که برخلاف میل قلبی‎اش، ناقه وی را به سوی بچه ناقه می‎برد.

 راه های بهره‎برداری از فرصت‎های ویژه ماه رمضان
بی شک، برخی عوامل هدر دادن فرصت‎ها، تنبلی، بی خبری از موقعیتی که به برکت فرصت در آن قرار گرفته، دست کم گرفتن فرصت ها و ناآگاهی از امکان انجام دادن کارهای با کیفیت بالا در فرصت‎های به دست آمده است. بنابراین، برای استفاده بهینه از فرصت‎هایی چون ماه مبارک رمضان، نخست باید با سستی و تنبلی مبارزه کنیم، آنگاه از موقعیت مهم و نقش آفرینی که در آن قرار گرفتیم، باخبر شویم و هرگز آن را دست کم نگیریم. همچنین، باید از باکیفیت‎ترین کارها در ماه مبارک رمضان آگاه بود. برای نمونه، براساس احادیث اهل بیت علیهم السلام ، بهترین عمل در شب های قدر، فراگیری علم و دانش است. آیت‎الله جوادی آملی در این باره می‎نویسد:

در شب های قدر، چیزی بهتر از فراگیری علوم الهی، گفتن و شنیدن معارف دین نیست. عجل الله تعالی فرجه الشریف انسان باید توفیق] شرکت در برنامه‎هایی مانند جلسه تفسیر یا حدیث یا احکام ـ که خود سعادت و توفیقی است ـ داشته باشد و اگر چنین برنامه‎ای نداشت، امر به معروف و نهی از منکر داشته باشد و اگر نتوانست، لااقل ذکر بگوید. یکی از بهترین و مهم‎ترین کتاب های فقه امامیه، کتاب جواهر است که مؤلف بزرگوارش در طی سی سال آن را نوشت. در پایان این کتاب، مرقوم فرموده که خدای متعال چنین مقرر کرده است که امشب که شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان است، این کتاب به پایان برسد. لذا می‎بینیم که شب بیست و سوم که از تمام شب های ماه مبارک رمضان و از شب نوزدهم و بیست و یکم نیز افضل است، این فقیه نامور، به نوشتن کتاب فقه مشغول بوده است. چیزی بالاتر از عالم شدن و آگاه شدن نیست. علم است که زمینه‎ای برای رسیدن انسان به عقل می‎شود و انسان عاقل هم، آسوده است و هرگز در عذاب نخواهد بود.

خداوند و پذیرایی از جنس گرسنگی
در ماه مبارک رمضان، خداوند، میزبان و روزه‎دار، مهمان اوست و در اینکه خداوند بهترین میزبان است، تردیدی نیست. پرسش این است که آیا پذیرایی خدا مانند پذیرایی بندگان از یکدیگر در مهمانی‎هاست یا تفاوت دارد‎؟ شکی نیست که جنس پذیرایی خداوند از روزه‎دار، با پذیرایی بندگان از یکدیگر متفاوت است. آنجا که گرسنگی، سرچشمه برکات جسمانی و روحی است و سلامت جسم و روح روزه‎دار را تضمین می‎کند و «خورش مؤمن و غذای روح و خوراک قلب است»، یکی از بهترین پذیرایی خداوند از بندگان روزه دارش، گرسنگی دادن به آنهاست. استاد اخلاق، مرحوم آیت‎الله علی قاضی می‎فرمود:

در زمان یکی از پیامبران گذشته، سه نفر رفیق، گذرشان به دیار غربت افتاد. شب فرا رسید و هر یک از آنها برای تحصیل غذا به گوشه‎ای از شهر رفتند و به یکدیگر قول دادند که فردا در وقت و مکان معین، یکدیگر را ببینند، اما دو نفر از آنها هر کدام، مهمان شخصی شدند و چون سومی جایی نداشت، با خود گفت: من به عبادتگاه عجل الله تعالی فرجه الشریف و مسجد] می‎روم و مهمان خدا می‎شوم. و تا صبح در آنجا به سر برد و همچنان گرسنه باقی ماند. صبحدم در میعادگاه، هر سه نفر حضور یافتند و هر یک سرگذشت خود را بیان کردند. از سوی خداوند به پیامبر آن زمان وحی رسید که به آن مهمان عزیز ما بگو: ما مهمانی او را قبول کردیم و خود، میزبان او شدیم و برای او درصدد تهیه بهترین غذاها برآمدیم، لکن در خزانه غیب خود، تفحص کردیم و بهتر از گرسنگی، غذایی برای او نیافتیم. 

ماه رمضان و قرآن
قرآن کریم در ماه مبارک رمضان نازل شده است، پس ماه رمضان، ماه قرآن است. بنابراین، روزه‎دار در این ماه، بیش از هر ماه دیگر باید با قرآن مانوس باشد و با تامل و تدبر، آن را قرائت کند. نقل شده است امام خمینی رحمه الله «در ماه رمضان، هر روز ده جزء قرآن می‎خواند؛ یعنی هر سه روز، یک مرتبه قرآن ختم می‎کرد. بعضی از برادران خوشحال بودند که دو دوره قرآن را در این ماه خوانده‎اند، ولی بعد متوجه می‎شدند که امام، ده یا یازده دور قرآن را در طول این ماه شریف خوانده‎ است».

1-«امام در ماه مبارک رمضان، وقتی نجف بودند، هر سه روز یک دوره قرآن را ختم می‎کردند و زمانی که در جماران بودند، به خاطر کهولت سن، هر ده روز یک بار، قرآن را ختم می‎کردند. در ایام سال، ماهی یک بار قرآن را ختم می‎کردند. ایشان همواره با قرآن مانوس بودند. یک جزء قرآن را هشت قسمت کرده و هر قسمت را در زمان خاصی قرائت می‎کردند. گاهی مدت ها روی یک ایه قرآن، مکث می‎کردند».

2-امام خمینی رحمه الله درباره اهمیت قرآن کریم می‎فرماید: «این کتاب شریف، چنانچه خود عجل الله تعالی فرجه الشریف خدا] بدان تصریح فرموده، کتاب هدایت و راهنمای سلوک انسانیت و مربی نفوس و شفای بیماری‎های قلبیه است. خدای تبارک و تعالی، به واسطه رحمت بر بندگان، این کتاب شریف را از مقام قرب و قدس خود نازل فرموده و برحسب تناسب عوالم، تنزل داده است تا در این زندان تاریک دنیا، دست انسان هایی که در غل و زنجیر ارزوها و شهوات به سر می‎برند، گرفته، آنها را از حضیض نقص و ضعف و حیوانیت، به اوج کمال و قوت و انسانیت و از هم نشینی با شیطان، به مصاحبت با مقربین الهی برساند. از این جهت، این کتاب، کتاب دعوت به حق و سعادت است و بیان چگونگی وصول به این مقام است و انچه در آن آمده است، چیزی است که سالک و مسافر الی الله را کمک می‎کند تا به مقصودی که سزاوار آن است، برسد»


( ۴ )

نظر شما :